Διαβάσαμε το Μαγικό βουνό του νομπελίστα συγγραφέα Τόμας Μαν

Ένα από τα αριστουργήματα της κλασικής λογοτεχνίας αλλά και δύσκολα λογοτεχνικά κείμενα. Διαβάσαμε το Μαγικό βουνό του νομπελίστα συγγραφέα Τόμας Μαν – Γράφει η Μαρία Διακαντώνη

Και μην ξεχάσετε! Κάντε την εγγραφή σας στην ομάδα μας facebook για να ενημερώνεστε ή να στέλνετε τις δικές σας ιδέες, δημιουργίες και σκέψεις!  

Φίλοι μου αγαπημένοι.

Ένα από τα αριστουργήματα της κλασικής λογοτεχνίας είναι αδιαμφισβήτητα το Μαγικό βουνό του Γερμανού νομπελίστα συγγραφέα Τόμας Μαν. Θα προσέθετα από αυτά που χαρακτηρίζουμε σαν “δύσκολα” λογοτεχνικά κείμενα.

Πρωτοδιάβασα αυτό το βιβλίο πολλά χρόνια πριν, σε μια ηλικία που θα δικαιολογούσε ίσως μια πιο επιφανειακή ανάγνωση. Επανήλθα αρκετά χρόνια αργότερα. Στη δεύτερη ανάγνωση που επιχείρησα αφιέρωσα τον χρόνο και την προσοχή που απαιτεί και αξίζει ένα τέτοιο έργο. Τον χρόνο και την προσοχή που χρειάζεται το μυαλό για να ακολουθήσει  τα πολύπλοκα μονοπάτια της σκέψης του συγγραφέα και τις βαθιές του αναλύσεις μέσα από τις περίτεχνες και πολυσύνθετες προτάσεις της γραφής του. Ο ίδιος ο Τόμας Μαν ζητούσε από τους αναγνώστες του να διαβάσουν το βιβλίο δύο φορές… υποσχόμενος ότι την δεύτερη φορά θα το απολάμβαναν πραγματικά.

Παρ`όλο που η υπόθεση είναι σχετικά απλή το Μαγικό βουνό είναι ένα πολιτικοφιλοσοφικό βιβλίο στο οποίο τίθενται, συζητούνται και αντιπαρατίθενται πλήθος από θέματα, ιδέες και έννοιες όπως η Δημοκρατία, η Ελευθερία, η Θρησκεία, ο Πολιτισμός ,η τέχνη, η εκπαίδευση. Ένα βιβλίο όπου ο θάνατος κι ο χρόνος αποτελούν ένα συνδετικό ιστό σαν αόρατοι πρωταγωνιστές. Ένα πανέμορφο ελβετικό τοπίο, το οποίο ο συγγραφέας μας περιγράφει με ζωντάνια και γλαφυρές λεπτομέρειες, ξανά και ξανά, καθώς εναλλάσσονται οι εποχές και τα χρώματα, ένα τοπίο πότε ολόλευκο και πότε καταπράσινο είναι το σκηνικό που περιβάλλει το πολυτελές σανατόριο “Μπέργκχοφ” στο οποίο ο Χανς Κάστορπ, το κεντρικό πρόσωπο της ιστορίας, επισκέπτεται τον εξάδελφό του που νοσηλεύεται εκεί.

Ο Κάστορπ, ένας 23άχρονος νεαρός αστός,  έχει μόλις τελειώσει τις σπουδές του στη ναυπηγική και πριν ξεκινήσει την πρώτη του δουλειά πραγματοποιεί αυτήν την επίσκεψη σαν ταξίδι αναψυχής  στις Ελβετικές Άλπεις. Αυτό το ταξίδι ήταν προορισμένο να διαρκέσει τρεις εβδομάδες. Ωστόσο μια υποβόσκουσα αρρώστια, που εκδηλώθηκε εκεί, τα δίχτυα του έρωτα και μια ύπουλη σαγήνη του τόπου και των συνηθειών του κράτησαν το νεαρό στο Μαγικό βουνό για επτά ολόκληρα χρόνια.

Στα χρόνια αυτά και μέσα σε μιά κλειστή και εσωστρεφή κοινότητα, όπου ο θάνατος, αν και καλά κρυμένος, πλανιέται σαν αόρατη απειλή, μέσα στη μυστηριακή ατμόσφαιρα του βουνού ο Κάστορπ αποστασιοποιείται σιγα-σιγά μέχρι πλήρους αδιαφορίας από τους ανθρώπους της πεδιάδας, βιώνει μια βαθιά εσωτερική αλλαγή και ωθείται σε ριψοκίνδυνες κινήσεις αλλά και σε μια δίψα εξερεύνησης, γνώσης και αυτογνωσίας. Μελετά Βιολογία, Ιατρική, Βοτανολογία και Αστρολογία. Μαζί του κι εμείς αλλά μ`έναν πιο ποιητικό και μυθιστορηματικό τρόπο μέσα από την πένα του συγγραφέα.

Δίπλα του αρωγοί σ`αυτήν την πορεία της πνευματικής του ενηλικίωσης ο Σετεμπρίνι, ένας ιταλός ουμανιστής συγγραφέας και ο Νάφτα, ένας Ιησουίτης δάσκαλος. Οι δύο αυτοί αυτοχρησμένοι παιδαγωγοί του θα διεκδικήσουν την επίδραση και την επιρροή τους πάνω στον νεαρό μέσα από τιτάνιες λογομαχίες και σπινθηροβόλες λεκτικές μάχες, όπου κάθε ιδέα ή ιδεολογία , κάθε θέμα ή προβληματισμός θα έχει λόγο και αντίλογο. Θα κονταροκτυπηθούν η Δύναμη με το Δίκαιο, η Τυραννία με την Ελευθερία, η Γερμανική κουλτούρα με τον Γαλλικό Διαφωτισμό, η Παιδεία με τον Αναλφαβητισμό, η Εργασία με την Απραξία, η Ανατολή με τη Δύση. Κι ένα πλήθος από άλλα θέματα που απασχολούσαν την Ευρώπη των αρχών του 20ου αιώνα.

Ώσπου τελικά θα μονομαχήσει η ίδια η  Ζωή με το Θάνατο. Ο Χρόνος είναι ένα θέμα που έρχεται και ξανάρχεται στο βιβλίο. Η έλλειψη αλλαγών, η μονοτονία και καθημερινή επανάληψη των ίδιων κινήσεων του έδιναν μιαν άλλη διάσταση, μια διαφορετική προσμέτρηση. Ο Καστορπ τον έβρισκε “πότε αφύσικα μακρύ και πότε αφύσικα σύντομο και μόνο αυτός που ήταν αληθινά του ξέφευγε”. Ο χρόνος εδώ δεν μετριέται με λεπτά ή ώρες αλλά με μήνες. “Εδώ πάνω σε μας τρεις εβδομάδες είναι μία μέρα”. Και ο Χανς Κάστορπ έχει αφεθεί να πλέει σ`αυτόν τον άχρονο χρόνο βιώνοντας την απόλυτη ελευθερία της αποξένωσης, ως τη στιγμή της αφύπνισης. Ως τη στιγμή της “βροντής” όπως χαρακτηρίζει ο Τόμας Μαν την έναρξη του Πρώτου Παγκοσμίου Πολέμου.

“…..Ας χαμηλώσουμε τη φωνή μας, για να αναγγείλουμε πως τότε, αντήχησε η βροντή που όλοι γνωρίζουμε εκείνη η βαρύγδουπη έκρηξη από ένα θλιβερό μείγμα συσωριασμένης αποβλάκωσης κι ερεθισμού, μια βροντή ιστορική, που ας το πούμε χαμηλόφωνα και με σεβασμό, κλόνισε τα θεμέλια της γης – και που είναι για μας η βροντή που κάνει το μαγικό βουνό ν`αναπηδά και που κάνει τον κοιμισμένο μας να βρεθεί απότομα ξύπνιος, έξω από το κατώφλι της πόρτας…”.

Ένα πραγματικά αριστουργηματικό έργο. Η πυκνότητα της γραφής, το εύρος του πνεύματος, η διαλεκτική δεινότητα, τολμώ να πω ότι μου προκάλεσαν δέος. Ένα κόσμημα στη βιβλιοθήκη μου, που το ανοίγω πολλές φορές έτσι στην τύχη για να απολαύσω λογοτεχνικό κείμενο υψηλών προδιαγραφών.

Εγώ έχω την έκδοση Ζαχαρόπουλου σε μετάφραση Αρη Δικταίου. Τώρα κυκλοφορεί σε νέα μετάφραση

από το Μεταίχμιο ΕΔΩ.

Καλές αναγνώσεις φίλοι μου και..

Ε π α ν έ ρ χ ο μ α ι.

Και μην ξεχάσετε! Κάντε LIKE στη σελίδα μας στο facebook για να ενημερώνεστε για όλα τα τελευταία άρθρα και Διαγωνισμούς!